Bir marka tescil başvurusu yaptığınızı düşünün.

Başvurunuz kabul edilmiş, markanız tescil edilmiş ve artık markanızın korunduğunu düşünüyorsunuz.

Peki markanız gerçekten ihtiyacınız olan tüm mal ve hizmetler bakımından korunuyor mu?

İşte marka tescilinde sınıf seçiminin önemi tam burada ortaya çıkıyor.

Çünkü marka başvurusu yalnızca marka adının veya logosunun tescil edilmesinden ibaret değildir. Başvuruda markanın hangi mal ve hizmetler bakımından korunmasının talep edildiği de belirlenir.

Yanlış veya eksik sınıf ve mal-hizmet kapsamı;

  • markanın ihtiyaç duyulan faaliyet alanlarında yeterli koruma sağlayamamasına,
  • ileride yeni bir faaliyet alanına girildiğinde ek başvuru ihtiyacına,
  • gereksiz sınıflar seçilmesi halinde ise fazladan maliyet oluşmasına

neden olabilir.

Bu nedenle marka tescil sınıfı seçimi, başvuru formunda işaretlenecek birkaç sınıf numarasından ibaret değildir. Markanın mevcut faaliyetleri, hedeflenen ürün ve hizmetler ve ticari planları birlikte değerlendirilmelidir.

Bu rehberde marka tescil sınıflarının ne olduğunu, Nice Sınıflandırması’nı, mal ve hizmet sınıflarının nasıl belirlendiğini ve marka başvurusu sırasında hangi noktalara dikkat edilmesi gerektiğini açıklıyoruz.

Marka Tescil Sınıfı Nedir?

Marka tescil sınıfları, markanın hangi mal ve hizmetler bakımından tescil edilmek istendiğinin sınıflandırılmasında kullanılan sistemin bir parçasıdır.

Türkiye’deki marka başvurularında mal ve hizmetler, Markaların Tescili Amacıyla Mal ve Hizmetlerin Uluslararası Sınıflandırılmasına İlişkin Nice Anlaşması esaslarına göre sınıflandırılır.

Nice Sınıflandırması toplam 45 sınıftan oluşur:

  • 1–34. sınıflar: Mallar
  • 35–45. sınıflar: Hizmetler

Ancak burada önemli bir ayrıntı vardır:

Sadece sınıf numarasını seçmek yeterli değildir.

Marka başvurusunda hangi mal veya hizmetlerin korunmasının talep edildiği de açık ve doğru biçimde belirlenmelidir.

TÜRKPATENT de marka başvurularında mal ve hizmetlerin Nice Sınıflandırmasına göre sınıflandırıldığını ve güncel sınıflandırma listesinin esas alınması gerektiğini belirtmektedir.

Nice Sınıflandırması Nedir?

Nice Sınıflandırması, markaların tescili amacıyla mal ve hizmetlerin uluslararası düzeyde sınıflandırılmasını sağlayan sistemdir.

Sınıflandırmanın temel amacı, farklı ürün ve hizmetlerin belirli sınıflar altında düzenlenmesini sağlamaktır.

Türkiye’deki marka başvurularında da bu sistem kullanılmaktadır.

TÜRKPATENT, güncel Nice Sınıflandırmasına ulaşmak için WIPO’nun Nice Classification sistemine ve mal-hizmet araştırması için Madrid Goods & Services Manager ile TMCLASS araçlarına yönlendirmektedir.

Bu nedenle marka başvurusu hazırlanırken internette bulunan eski sınıf listelerini veya başka sitelerdeki genel açıklamaları esas almak yerine güncel sınıflandırma listesinin kontrol edilmesi önemlidir.

Marka Tescilinde Kaç Sınıf Vardır?

Nice Sınıflandırması 45 sınıftan oluşur.

İlk 34 sınıf malları, 35–45. sınıflar ise hizmetleri kapsar.

Ancak bir markanın 45 sınıfın tamamında tescil edilmesi gerektiği gibi bir kural yoktur.

Asıl önemli olan, markanın kullanılacağı veya ticari olarak korunmasının hedeflendiği mal ve hizmetlerin doğru şekilde belirlenmesidir.

Örneğin bir üreticinin markası ile bir danışmanlık şirketinin markasının ihtiyaç duyduğu koruma kapsamı aynı olmayabilir.

Bu nedenle “kaç sınıf almalıyım?” sorusundan önce:

Markam hangi mal ve hizmetlerde kullanılacak?

sorusunun cevaplanması gerekir.

1–34. Sınıflar: Mal Sınıfları

Nice Sınıflandırmasının 1–34. sınıfları genel olarak mallara ilişkindir.

Örneğin farklı sınıflarda;

  • kimyasal ürünler,
  • boyalar,
  • kozmetik ve temizlik ürünleri,
  • yağlar ve yakıtlar,
  • ilaçlar,
  • adi metaller,
  • makineler,
  • el aletleri,
  • tıbbi cihazlar,
  • aydınlatma ürünleri,
  • araçlar,
  • değerli metaller ve takılar,
  • müzik aletleri,
  • kâğıt ve kırtasiye ürünleri,
  • kauçuk ve plastik ürünler,
  • mobilyalar,
  • mutfak ve ev gereçleri,
  • tekstil ürünleri,
  • giyim,
  • oyuncaklar,
  • gıda ve içecek ürünleri

gibi çok farklı mal grupları yer almaktadır.

Ancak belirli bir ürünün hangi sınıfta yer aldığı yalnızca günlük kullanımındaki adına bakılarak belirlenmemelidir.

Başvuru sırasında ürünün niteliği ve Nice Sınıflandırmasındaki karşılığı ayrıca değerlendirilmelidir.

35–45. Sınıflar: Hizmet Sınıfları

35–45. sınıflar hizmetlere ilişkindir.

Bu sınıflar arasında örneğin;

  • reklam ve belirli ticari hizmetler,
  • finans ve sigorta hizmetleri,
  • inşaat ve onarım hizmetleri,
  • telekomünikasyon,
  • taşıma ve depolama,
  • malzemelerin işlenmesi,
  • eğitim ve eğlence hizmetleri,
  • bilimsel ve teknolojik hizmetler,
  • yiyecek ve içecek sağlama ile geçici konaklama,
  • tıbbi ve veterinerlik hizmetleri,
  • hukuki ve kişisel hizmetler

gibi alanlar bulunmaktadır.

Fakat özellikle hizmet sınıflarında yalnızca sınıf başlığına bakarak karar vermek doğru değildir.

Başvuruda talep edilen hizmetlerin kapsamı ayrıntılı olarak değerlendirilmelidir.

En Çok Karıştırılan Marka Tescil Sınıfları

Bazı sınıflar, farklı sektörlerde faaliyet gösteren işletmeler tarafından sıklıkla araştırılmaktadır.

Ancak bir işletmenin belirli bir sınıfa ihtiyaç duyup duymadığı, yalnızca sektör adına bakılarak belirlenmemelidir.

35. Sınıf Marka Tescili

  1. sınıf, reklamcılık ve işletme yönetimi gibi çeşitli ticari hizmetlerin yanı sıra belirli mal gruplarının bir araya getirilerek müşterilerin bunları görüp satın alabilmesini sağlayan perakende veya toptan satış hizmetleri gibi hizmetleri de kapsar.

Bu nedenle “e-ticaret yapıyorum, kesinlikle 35. sınıf almalıyım” şeklinde genel bir yaklaşım doğru değildir.

  1. sınıfın gerekip gerekmediği; işletmenin sunduğu hizmetin niteliğine, faaliyet modeline ve başvuruda talep edilen mal ve hizmet kapsamına göre değerlendirilmelidir.

Özellikle çevrim içi satış yapan işletmelerde satılan ürünlerin kendi mal sınıfları ile 35. sınıftaki hizmetlerin birbirinden ayrılması önemlidir.

41. Sınıf Marka Tescili

  1. sınıf genel olarak eğitim, öğretim, eğlence ve kültürel faaliyetlerle bağlantılı hizmetleri kapsar.

Örneğin eğitim, kurs, seminer veya belirli türde atölye çalışmalarının marka koruması bakımından değerlendirilmesinde 41. sınıf gündeme gelebilir.

Ancak her “workshop” veya etkinlik otomatik olarak 41. sınıfa girer şeklinde bir genelleme yapılmamalıdır. Faaliyetin gerçek niteliği ve sunulan hizmetin kapsamı incelenmelidir.

43. Sınıf Marka Tescili

  1. sınıf; yiyecek ve içecek sağlama hizmetleri ile geçici konaklama gibi hizmetleri kapsar.

Restoran, kafe, bar, otel ve benzeri işletmeler açısından bu sınıf sıklıkla gündeme gelir.

Ancak işletmenin yalnızca 43. sınıftaki hizmetlerden mi, yoksa ayrıca kendi ürünlerinden veya başka hizmetlerden mi yararlanacağı ayrıca değerlendirilmelidir.

30. Sınıf Marka Tescili

  1. sınıf, çeşitli gıda ürünlerini kapsayan önemli mal sınıflarından biridir.

Ancak bir gıda markasının yalnızca “gıda sektöründe” faaliyet göstermesi, otomatik olarak 30. sınıfın seçilmesini gerektirmez.

Ürünün kendisi belirlenerek ilgili Nice sınıfının tespit edilmesi gerekir.

25. Sınıf Marka Tescili

  1. sınıf özellikle giyim, ayakkabı ve baş giysileri gibi ürünlerle bağlantılıdır.

Bir moda markasının hangi ürünleri sunduğu belirlenerek gerekli mal kapsamı oluşturulmalıdır.

3. Sınıf Marka Tescili

  1. sınıf; kozmetik, kişisel bakım, temizlik ve benzeri çeşitli ürünleri kapsayan önemli sınıflardan biridir.

Kozmetik veya kişisel bakım markalarında ürünlerin tek tek değerlendirilmesi, doğru mal listesinin oluşturulması açısından önem taşır.

9. Sınıf Marka Tescili

  1. sınıf çok geniş bir ürün grubunu kapsar ve özellikle teknoloji, elektronik, yazılım ve çeşitli bilimsel/elektrikli cihazlarla bağlantılı ürünlerde karşımıza çıkabilir.

Ancak “teknoloji şirketiyim, 9. sınıf yeterlidir” şeklinde genel bir yaklaşım doğru değildir.

Markanın hangi ürün veya hizmetlerde kullanılacağı ayrıca belirlenmelidir.

Marka Sınıfı Nasıl Belirlenir?

Doğru sınıf seçimi için öncelikle markanın hangi mal ve hizmetlerde kullanılacağı belirlenmelidir.

Bunu birkaç adımda değerlendirebiliriz.

1. Mevcut Faaliyetlerinizi Belirleyin

Öncelikle markanızla bugün ne sattığınızı veya hangi hizmetleri sunduğunuzu listeleyin.

Örneğin:

  • Fiziksel ürünler
  • Gıda ürünleri
  • Kozmetik
  • Giyim
  • Eğitim
  • Danışmanlık
  • Restoran hizmetleri
  • Konaklama
  • Teknoloji hizmetleri

gibi faaliyetlerin tamamı değerlendirilmelidir.

2. Ürün ve Hizmetleri Birbirinden Ayırın

Bir işletmenin ürün satması ile belirli bir satış hizmeti sunması aynı şey değildir.

Bu nedenle:

“Benim şirketim ne iş yapıyor?”

sorusunun yanında:

“Markam hangi mallar ve hangi hizmetlerle bağlantılı olarak kullanılacak?”

sorusunun da cevaplanması gerekir.

3. Gelecekteki Faaliyetleri Değerlendirin

Marka tescili uzun vadeli bir yatırım olduğu için markanın yakın gelecekte hangi alanlara genişleyebileceği de stratejik olarak değerlendirilebilir.

Ancak burada da her ihtimali kapsamak için gereksiz sınıflar eklemek doğru değildir.

Amaç:

Gereksiz sınıfları almak değil, ihtiyaç duyulan koruma kapsamını doğru oluşturmak.

4. Mal ve Hizmet Tanımlarını Kontrol Edin

Sınıf numarasını belirlemek kadar önemli bir diğer konu, başvuruda yer alacak mal ve hizmetlerin doğru şekilde ifade edilmesidir.

TÜRKPATENT’in marka başvurusu sisteminde mal ve hizmetlerin Nice Sınıflandırmasına göre düzenlenmesi gerekir. Kurum ayrıca başvuruda yer alan mal veya hizmetlerin sınıflarında ve sınıf numaralarında gerekli düzeltmeleri yapma yetkisine sahiptir.

5. Benzer Markaları Araştırın

Sınıf seçimi yalnızca kendi faaliyetlerinize bakılarak yapılmamalıdır.

Başvuru öncesinde aynı veya benzer markaların hangi mal ve hizmetlerde tescilli olduğu da araştırılmalıdır.

Çünkü aynı sınıf içinde yer almak otomatik olarak iki markanın benzer olduğu anlamına gelmediği gibi, farklı sınıflarda bulunmak da iki markanın hiçbir şekilde benzer olmadığı anlamına gelmez.

Bu nedenle sınıf seçimi ile marka araştırması birlikte değerlendirilmelidir.

Bir Marka Birden Fazla Sınıfta Tescil Edilebilir mi?

Evet.

Markanın kullanılacağı farklı mal ve hizmet alanlarına göre birden fazla sınıf içeren marka başvurusu yapılabilir.

Ancak birden fazla sınıf seçmek her zaman daha iyi koruma anlamına gelmez.

Her ek sınıf;

  • başvuru maliyetini,
  • değerlendirilmesi gereken mal ve hizmet kapsamını,
  • ilerideki kullanım ve portföy yönetimini

etkileyebilir.

Bu nedenle sınıf sayısını artırmak yerine ihtiyaca uygun koruma kapsamı oluşturmak daha doğru bir yaklaşımdır.

TÜRKPATENT’in 2026 işlem ücretleri de marka başvurularında sınıf sayısına bağlı ücretlendirmeler bulunduğunu göstermektedir.

Yanlış Marka Sınıfı Seçilirse Ne Olur?

Yanlış sınıf veya eksik mal-hizmet kapsamı seçildiğinde en önemli risklerden biri, markanın işletmenin ihtiyaç duyduğu tüm alanlarda yeterli koruma sağlayamamasıdır.

Örneğin bir marka başlangıçta yalnızca belirli ürünlerde kullanılırken daha sonra farklı bir ürün veya hizmet alanına genişleyebilir.

İlk başvurunun kapsamı yeni faaliyet alanını karşılamıyorsa ayrıca bir marka başvurusu yapılması gerekebilir.

Bu nedenle başvuru öncesinde:

Bugün ne yapıyorum?

ve

Markayı hangi alanlarda kullanmayı planlıyorum?

soruları birlikte değerlendirilmelidir.

Marka Tescilinde En Sık Yapılan Hatalar

1. Sadece sınıf numarasına bakmak

“35. sınıfı alayım, yeter.”

“43. sınıf benim sektörüm.”

gibi yaklaşımlar yeterli değildir.

Sınıf numarasının yanında mal ve hizmet listesinin kapsamı da değerlendirilmelidir.

2. Gereksiz sınıflar eklemek

Markanın kullanılmayacağı çok sayıda sınıfı almak her zaman daha güçlü bir strateji değildir.

Gereksiz sınıflar maliyet yaratabilir ve marka portföyünün gereksiz şekilde genişlemesine neden olabilir.

3. Gelecekteki faaliyetleri hiç düşünmemek

Markanın yakın gelecekte hangi alanlarda kullanılacağı başvuru stratejisinin oluşturulmasında dikkate alınabilir.

4. Marka araştırması yapmadan sınıf belirlemek

Sınıf seçimi ile benzer marka araştırması birbirinden tamamen ayrı düşünülmemelidir.

Benzer markaların hangi mal ve hizmetlerde bulunduğu, başvurunun risk değerlendirmesinde önemli bir veridir.

5. Eski sınıflandırma listelerine güvenmek

Nice Sınıflandırması zaman içinde güncellenmektedir.

Bu nedenle güncel TÜRKPATENT ve WIPO kaynaklarının kontrol edilmesi gerekir. TÜRKPATENT, güncel Nice Sınıflandırmasına ve ilgili çevrim içi araçlara kendi web sitesinden yönlendirmektedir.

Marka Sınıfı Sonradan Değiştirilebilir mi?

Marka başvurusu yapıldıktan sonra mal veya hizmet listesinin kapsamını istediğiniz şekilde genişletmek mümkün değildir.

Bu nedenle sınıf ve mal-hizmet kapsamının başvuru öncesinde doğru belirlenmesi önemlidir.

TÜRKPATENT mevzuatında başvuruya konu mal veya hizmetlerin sınıflandırılması ve başvurunun bölünmesiyle ilgili özel hükümler bulunmaktadır. Başvuru, tescil edilene kadar belirli şartlarla iki veya daha fazla başvuruya bölünebilir; ancak bu durum sonradan istenildiği gibi yeni mal ve hizmet eklenebileceği anlamına gelmez.

Bu nedenle “nasıl olsa sonra eklerim” yaklaşımı yerine, başvuru öncesinde doğru bir koruma stratejisi oluşturmak daha güvenlidir.

Doruk Patent’in Değerlendirmesi

Marka tescilinde sınıf seçimi, yalnızca başvuru formundaki doğru kutucuğu işaretlemek değildir.

Doruk Patent olarak özellikle çok sayıda ürün veya hizmet sunan, büyüme planı bulunan ve markasını farklı alanlarda kullanmayı hedefleyen işletmelerde mal ve hizmet kapsamının başvuru öncesinde stratejik olarak değerlendirilmesini önemli buluyoruz.

Burada amaç mümkün olduğunca çok sınıf almak değildir.

Amaç;

doğru mal ve hizmetleri, doğru sınıflarda, markanın ticari kullanımına uygun bir kapsamla koruma altına almaktır.

Bu nedenle marka başvurusundan önce faaliyetlerin, hedeflenen ürün ve hizmetlerin, benzer markaların ve gelecekteki kullanım planlarının birlikte değerlendirilmesi daha sağlıklı bir başvuru stratejisi oluşturur.

Sık Sorulan Sorular

Marka tescilinde kaç sınıf vardır?

Nice Sınıflandırması toplam 45 sınıftan oluşur. 1–34. sınıflar malları, 35–45. sınıflar ise hizmetleri kapsar.

Marka tescilinde hangi sınıf seçilmeli?

Markanın kullanılacağı mal ve hizmetlere göre sınıf belirlenmelidir. Sadece şirketin faaliyet alanına veya sektör adına bakılarak sınıf seçilmemelidir.

35. sınıf marka tescili nedir?

  1. sınıf; reklamcılık, işletme yönetimi ve belirli ticari hizmetlerin yanı sıra belirli malların müşterilerin görüp satın alabilmesi için bir araya getirilmesine yönelik perakende ve toptan satış hizmetleri gibi hizmetleri kapsar. Somut faaliyet ve hizmet kapsamı ayrıca değerlendirilmelidir.

41. sınıf marka tescili nedir?

  1. sınıf genel olarak eğitim, öğretim, eğlence ve kültürel faaliyetlerle bağlantılı hizmetleri kapsar. Eğitim ve belirli atölye/etkinlik hizmetlerinde bu sınıf gündeme gelebilir.

43. sınıf marka tescili nedir?

  1. sınıf temel olarak yiyecek ve içecek sağlama hizmetleri ile geçici konaklama hizmetlerini kapsar. Restoran, kafe ve konaklama işletmelerinde sıklıkla karşılaşılır.

Bir marka birden fazla sınıfta tescil edilebilir mi?

Evet. Markanın farklı mal ve hizmetlerde kullanılacağı durumlarda birden fazla sınıf için başvuru yapılabilir. Ancak sınıf sayısının gereksiz şekilde artırılması yerine ihtiyaca uygun bir kapsam belirlenmelidir.

Yanlış marka sınıfı seçilirse ne olur?

Yanlış veya eksik kapsam, markanın işletmenin ihtiyaç duyduğu bazı mal ve hizmetler bakımından yeterli koruma sağlayamamasına neden olabilir. Bu nedenle sınıf ve mal-hizmet listesinin başvuru öncesinde dikkatle hazırlanması önemlidir.

Marka sınıfı sonradan eklenebilir mi?

Mevcut bir marka tesciline sonradan yeni mal ve hizmetlerin eklenmesi, mevcut tescilin kapsamının basitçe genişletilmesi şeklinde yapılamaz. Yeni koruma ihtiyacı doğduğunda ayrıca marka başvurusu gündeme gelebilir.

Marka tescilinde tüm sınıfları almak gerekir mi?

Hayır. Amaç 45 sınıfın tamamını almak değil, markanın gerçek ve öngörülebilir kullanım alanlarına uygun bir koruma kapsamı oluşturmaktır.

Markanız İçin Doğru Marka Sınıfını Belirleyin

Marka tescilinde doğru sınıf seçimi, markanın korunma stratejisinin önemli bir parçasıdır.

Ancak doğru sınıfı belirlemek yalnızca sınıf numarasını seçmekten ibaret değildir. Markanın kullanılacağı mal ve hizmetlerin, mevcut ve planlanan faaliyetlerin ve benzer markaların birlikte değerlendirilmesi gerekir.

Doruk Patent olarak marka tescili öncesinde marka araştırması, sınıf değerlendirmesi ve başvuru stratejisi konusunda danışmanlık sunuyoruz.

Markanız için ön değerlendirme almak üzere bizimle iletişime geçebilirsiniz.

İlgili Yazılar